قزوين ، مازندران و مشهد به‌نظر اسكندر منشى « از عمال و گماشتگانش » « 36 » بوده‌اند و به اسم و رسم از آنان ياد مىشود . او با امراى خراسان « سلوك ناهنجار » داشت و اين امر همان‌طور كه قبلا ذكر كرديم « 37 » در سال 1016 ( - 8 - 1607 م . ) منجر به عزل وى گرديد . چنين ظاهر است كه از اين به بعد وزارت كل خراسان به يك شغل ثابت مبدل گرديده است . تا زمان مرگ شاه صفى 1052 ( - 1642 م . ) ما با نام وزراى اين ناحيه از طريق فهرست اسامى صاحب منصبان مندرج در وقايع نامه‌ها آشنائى داريم . اما گاه اسم اين وزرا در پايان دورهء حكومت صفويه نيز ذكر مىشود : مطابق با گفتهء تذكرة الملوك وزير كل خراسان در ادوار بعد در عين حال حاكم سبزوار نيز بود « 38 » . اطلاعات ما از وزراى كل آذربايجان كه در تبريز مقيم بودند بسيار كمتر است . براى نخستين بار ما ضمن وقايع سال 966 ( - 1599 م . ) « 39 » از وجود شخصى خبردار مىشويم به‌نام ميرزا عطاء اللّه خوزانى اصفهانى « وزير با اعتبار كل آذربايجان و

--> - ايران فقط در زمان شاه اسمعيل دوم موقتا تا آموى دريا رسيده بود ( رجوع شود به فصل اول اين كتاب : حكام ايالات مملكت ، الف - ملاحظات تاريخى - جغرافيائى 15 - بلخ و 16 - مرو ) . عبد الفتاح فومنى در تاريخ گيلان ، ص 142 حوزهء قضاوت ميرزاى عالميان را دقيق‌تر توصيف مىكند : « از ابتداى خراسان تا ساحل مرغاب » . ( 36 ) - تاريخ عالم‌آراى عباسى ، ص 803 . ( 37 ) - چنين است طبق اظهار تاريخ عالم‌آراى عباسى ( رجوع شود به حاشيهء نمرهء 326 فصل اول اين كتاب و قسمت مربوط بدان در متن ) ، عبد الفتاح فومنى در صفحهء 143 كتاب خود دلايل ديگرى را ذكر مىكند . ( 38 ) - تذكرة الملوك ، ص b 116 . مينورسكى عبارت « وزير كل خراسان » را « وزير سراسر خراسان » ترجمه كرده است . اين ترجمه به همين صورت درست است و منابع ما مؤيد آن است ( رجوع شود به مثلا تاريخ عباسى ، ص b 259 كه از آن در حاشيهء نمرهء 34 همين فصل نقل قولى شد . ) ( 39 ) - جواهر الاخبار ، ص a 327 ؛ تاريخ عالم‌آراى عباسى ، ص 101 .